ဒီစာတမ္းဟာ ခ်ီေဂြဗားရား ေရးသားတဲ့ “ေျပာက္ၾကား စစ္” ဆိုတဲ့ စာအုပ္ရဲ႕ ပထမ ပိုင္းရဲ႕ ပထမ အခန္းပါ။
က်ဴးဘားျပည္သူေတြရဲ႕ေအာင္ပြဲဟာ ကမၻာတ၀ွမ္းကသတင္းဌာနေတြကထုတ္လႊင့္ သလို ေမာ္ကြန္း၀င္ေအာင္ပြဲသာ မက လက္တင္အေမရိက က လူထုအံုႂကြမႈေတြကို ေရွွးရိုး နည္း ေတြကေန ေျပာင္းလဲသြားေအာင္ အင္နဲ႔အားနဲ႕ လုပ္ခဲ့တယ္။ ဖိႏွိပ္တဲ့ အစိုးရေတြ ေအာက္က လူထုဟာ ေျပာက္ၾကားစစ္ဆင္ႏြဲရင္ လြတ္ေျမာက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့အမွန္ တရား ကို တကယ္ လက္ ေတြနဲ႔ျပသလိုက္တာလဲ ျဖစ္တယ္။
လက္တင္အေမရိကက ေတာ္လွန္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြကို က်ဴဘားေတာ္လွန္ေရးက အေျခခံက်တဲ့ အခ်က္ႀကီး သံုးခ်က္ကို လမ္းၫႊန္ခဲ့တယ္။ အဲဒါေတြက -
၁ ။ လူထုေထာက္ခံတဲ့ တပ္ဟာ ရန္သူစစ္တပ္ကို ႏိုင္ႏိုင္တယ္။
၂ ။ ေတာ္လွန္ေရးတရပ္ ျဖစ္ေပၚဖို႔ အေျခအေနေတြ အားလံုးစံုေအာင္ေစာင့္ဖို႔ မလိုဘူး။ ပုန္ကန္ထႂကြမႈက က်န္တာေတြကို ဖန္တီးေပးလိမ့္မယ္။
၃ ။ မဖြံ႕ၿဖိဳးေသးတဲ့ လက္တင္အေမရိကမွာ လက္နက္ကိုင္လႈပ္ရွားမႈဟာ ေက်းလက္ကဘဲ စရမယ္။
ဒီအခ်က္သံုးခ်က္ထဲက ပထမႏွစ္ခ်က္က ေတာ္လွန္ေရးကို မေလးနက္သူေတြ၊ ေလ့က်င့္ ထားတဲ့ စစ္တပ္ကို ဘယ္လိုမွ တိုက္လို႔ မရႏိုင္ပါဘူး ဆိုတဲ့ အေၾကာင္း အမ်ိဳး မ်ိဳးျပၿပီးေရွာင္ေနတဲ့ အေယာင္ေဆာင္ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြကို ဆန္႔က်င္လိုက္တဲ့အ ခ်က္ေတြဘဲ။ တခ်ိဳ႕ ကလဲ လိုအပ္တဲ့ ရည္မွန္းခ်က္နဲ႔ အေျခအေနေတြ၊ နည္းပညာေတြ မျပည္ စံုေသးဘူးလို႔ ဆိုတယ္။ ျပၫ့္စံုေအာင္လဲ မဖန္တီးဘဲ ထိုင္ေစာင့္ေန ၾကတယ္။ အခု ေတာ့ အထက္က အခ်က္ ႏွစ္ခ်က္က အမွန္တရားျဖစ္ ေၾကာင္း ကမၻာကို ရွင္းရွင္းလင္း လင္း ေဖၚျပလိုက္ပါၿပီ။ အရင္တုန္းက ဒီအခ်က္ေတြကို က်ဴဘားမွာ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတယ္။ လက္တင္ အေမရိက တ၀ွမ္းလံုးမွာလဲ ေဆြးေႏြးၾကမွာပါဘဲ။
တေယာက္ေယာက္ဟာ ေတာ္လွန္ေရး ေျခအေနအေၾကာင္းကို ေျပာရင္ သဘာ၀ အတိုင္းဘဲ ေျပာက္ၾကား အေျခခံစခန္းတခုကေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ခံစားမႈမ်ိဳး မဟုတ္ တတ္ ဘူး။ ပထမဆံုး အေျခစခန္းထူေထာင္ဖို႔ ၊ ခိုင္မာဖို႔ အတြက္ အနိမ့္ဆံုး လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ေတာ့ ေခါင္းထဲမွာ စြဲထားဖို႔လိုတယ္။ အဲဒါေတြက အရပ္ဘက္ဥပေဒေအာက္မွာ လိုလား ခ်က္ေတြကို ေတာင္းဆိုတာဟာ ဘာမွ ျဖစ္လာမွာ ရလာမွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုတာကို လူထု ေတြသိ ေအာင္ လက္ေတြ ျပသရမယ္။ ဥပေဒဆိုတာကိုေရာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုတာကို ေရာ ဖိႏွိပ္ သူေတြက ဖ်က္ဆီး ထားၿပီး သူတို႔အာဏာတည္ေဆာက္ထားတာဘဲ။
ဒီလိုမ်ိဳးအေျခအေနမွာ လူထုရဲ႕ မေက်နပ္မႈေတြဟာ ပံုအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ အရပ္မ်က္ႏွာ အမ်ိဳးမ်ိဳးက ေပၚလာသလို အေျခအေနေပးသေလာက္ ခုခံဆန္႔က်င္တဲ့ တိုက္ပြဲေတြ ေပၚလာမွာဘဲ ။ အုပ္စိုးသူေတြက ဖိႏွိပ္သေလာက္ တန္ျပန္ပုန္ကန္ၾကမွာဘဲ။
လူထုရဲ႕မဲနဲ႔ တက္လာတဲ့ အစိုးရဘဲဆိုဆို၊ မဲလိမ္လည္ၿပီးတက္လာတယ္ ဆိုဆို ဥပေဒေၾကာင္းအရ တရား၀င္တဲ့ ပံုေတာ့ ဖမ္းၾကမွာဘဲ ။ ဒီလိုဥပေဒေတြကို လူေတြက အယံုအၾကည္မကင္းအခ်င္းေတာ့ ေျပာက္ၾကားလုပ္ဖို႔ မျဖစ္ႏ္ုင္ဘူး။
တတိယအခ်က္က ဗ်ဴဟာဆန္တယ္။ မဖြံ႕ၿဖိဳးေသးတဲ့ လက္တင္အေမရိကရဲ႕ေက်း လက္ေထြမွာရွိတဲ့ ႀကီးမားတဲ့လူထုေတြရဲ႕ စြမ္းပကားကို လံုး၀ေမ့ထားတဲ့ ၿမိဳ႕ျပကို အေသ အေျခခံခ်င္တဲ့ သူေတြကို ေထာက္ျပလိုက္တာပါ။ စုစည္းမႈရွိတဲ့ အလုပ္သမားထုႀကီးကို မေလးမစားလုပ္တာေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ အမွန္တကယ္ျဖစ္ေနတဲ့ ပကတိတရားအရျဖစ္ႏိုင္ ေျခကို ခြဲျခမ္းစိပ္ျဖာရတာဘဲ။ လက္နက္ကိုင္ လႈပ္ရွားမႈရဲ႕ အခက္အခဲေတြေၾကာင့္ ကြၽႏ္ုပ္ တို႔ရဲ႕ စခန္းေတြ ႀကီးထြားလာႏိုင္မလား၊ ကြယ္ေေပ်ာက္သြားမလား ဆိုတာ အာမခံ ႏိုင္မႈ ေပၚမွာ တည္ေနတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမွာေတာ့ အလုပ္သမားလႈပ္ရွားမႈက ေျမ ေအာက္ လွိ်ဳးရမွာဘဲ။ လက္နက္လဲ မရွိ၊ တရားလဲ မ၀င္ေတာ့ အႏၵရာယ္ အႀကီး အက်ယ္ ရွိတယ္။ ေက်းလက္မွာက ဒီေလာက္ အႏၱရာယ္ မႀကီးဘူး။ ဖိႏွိပ္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ေတြ လက္လွမ္း မမွီတဲ့ ေနရာေတြမွာ လက္နက္ကိုင္ ေျပာက္ၾကား တပ္ေတြက လူထုကို ကူညီ ႏိုင္တယ္။
ေနာက္မွဒါကို အႏုစိပ္ ခြဲျခမ္းစိပ္ျဖာေလ့လာၾကမယ္။ က်ဴးဘားေတာ္လွႏ္ေရး အ ေတြ႕ အႀကံဳက ရခဲ့တဲ့ အထက္က အခ်က္ႀကီးသံုးခ်က္က စရတာက ဒီေပၚမွာအေျခခံၿပီး စလုပ္ ဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။
ေျပာက္ၾကားစစ္ဆိုတာ လူထုေတြက သူတို႔ဘာသာ လြတ္ေျမာက္ဖို႔ဆင္ႏြဲတဲ့အေျခ ခံ တိုက္ပြဲျဖစ္တယ္။မတူတဲ့ လကၡဏာေတြရွိမယ္၊ အသြင္ေတြရွိမယ္၊ လြတ္ေျမာက္ေရး အတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္တာေတာ့ အတူတူဘဲ ျဖစ္တယ္။ ရွင္းဒါက - စာေရးသူ မၾကာခဏေျပာ ခဲ့ သလို - စစ္ပြဲကို သိပၸံနည္းက် ထူးျခားခ်က္ ဥပေဒသ တရား ေတြက ထိန္းခ်ဳပ္ ထား တယ္။ ဒီတရားကို ေဖါက္ဖ်က္ရင္ ေဖါက္ဖ်က္တဲ့ သူကရႈံးမွာဘဲ။ ေျပာက္ၾကား စစ္ဟာလဲ ဒီလိုဘဲ သိပၸံနည္းက် ဥပေဒသတရား ေတြက ထိန္းခ်ဳပ္ထား တာပါဘဲ။ သူရဲ႔႕ ထူျခား ခ်က္ ေတြရွိလို႔ ေရွ႕တက္ဖို႔ဆိုရင္ ထူးျခားတဲ့ ဥပေဒသေတြလဲ ထပ္ေပါင္းထၫ့္ရ ေသးတယ္။ သဘာ၀အတိုင္းဘဲ တိုင္းျပည္တခုစီရဲ႕ ပထ၀ီ၀င္အေနအ ထား၊ လူမႈေရး အေျခအေနေတြ က ဆင္ႏြဲမၫ့္ ေျပာက္ၾကားစစ္ရဲ႕ ပံုသ႑ာန္နဲ႔ လႈပ္ရွားမႈကို အဆံုးအျဖတ္ ေပးပါ လိမ့္ မယ္။ ဒီလႈပ္ရွားမႈေတြ အကုန္လံုးကို အႏွစ္သာရက်တဲ့ အမွန္တရား ဥပေဒသ ေတြရဲ႕ အ ေပၚ တည္ပါတယ္။
လက္ငင္းကြၽန္ေတာ္တို႕လုပ္ရမွာကဒီလႈပ္ရွားမႈရဲ႕အေျခခံအေၾကာင္းတရားကိုရွာ ေဖြ ဖို႔ပါ၊ လြတ္ေျမာက္ခ်င္တဲ့ လူထုေတြအတြက္ စည္းကမ္းေတြ၊ အခ်က္အလက္ ေတြက ေန သီ၀ီရီေတြကို ထုတ္ယူရမယ္၊ ေယဘုယ်ျပဳၿပီး အေတြ႕အႀကံဳက သေဘာတရားအျဖစ္ ထုတ္ ေဆာင္ခါ တျခား လူေတြအတြက္ အသံုး၀င္ေစရပါမယ္။
ပထမဦးဆံုး အခိုင္အမာသိဖို႔က ေျပာက္ၾကားစစ္ပြဲမွာ ဘယ္သူက ဆင္ႏြဲမွာလဲ? ။ တဖက္မွာေတာ့ ဖိႏွိပ္သူေတြနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ သူလွ်ိဳေတြ၊ ေလ့က်င့္ထားတဲ့ စစ္တပ္( လက္နက္ အျပၫ့္နဲ႔ စည္းကမ္းနဲ႔)၊ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ႏိုင္ငံျခားက အကူအညီ ေရာ ၊ ဖိႏွီပ္ သူေတြရဲ႕ လက္ပါးေစ ရံုး၀န္ထမ္းတခ်ိဳ႕ရဲ႕ အကူအညီေရာ ရေနတယ္။ တဖက္မွာက တိုင္းျပည္ရဲ႕ လူထုတရပ္လံုး ဒါမွမဟုတ္ ေဒသတခုလံုးက ပါ၀င္ပတ္သက္ေန တယ္။ ေျပာက္ၾကားစစ္ပြဲဆိုတာ လူထုစစ္ပြဲ ျဖစ္တယ္ ဆိုတာကို အေလးအနက္ခံယူထားဖို႔ အေရး ႀကီးလွတယ္။ ေျပာက္ၾကားစစ္ပြဲဟာ လူထုလႈပ္ရွားမႈဘဲ၊ ေျပာက္ၾကားအဖြဲ႕ေလး တခုဟာ လူထုအတြက္ ကာကြယ္ကိုက္ခိုက္ေပးတဲ့ အျမဳေတေလးဘဲ။ သူ႕ရဲ႕ေရေသာက္ျမစ္က လူထုတရပ္လံုးမွာရွိတယ္။ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ စစ္တပ္ကို ၾကၫ့္ၿပီး ကိုယ္ကအရည္ အတြက္ နည္းလို႔ ပစ္ႏိုင္အားနည္းလို႔ အားငယ္ဖို႔မလိုဘူး။ ဒါေၾကာင့္ဘဲ ေျပာက္ၾကားစစ္နည္းကို အသံုးျပဳရတာေပါ့။ ေထာက္ခံမႈ အက်ယ္အျပန္႔ရတယ္ လက္နက္ကနည္းေတာ့ အနည္း ဆံုး ကိုယ္အတြက္ ဖိႏွိပ္မႈကိုေတာ့ ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။
ေျပာက္ၾကားတပ္သားတေယာက္ဟာ ေဒသခံလူထုကိုလံုး၀မွီခိုအားထားရပါတယ္။ ဒီေတာ့ နယ္ေျမမွာ ဆိုးခိုးတိုက္ခိုက္ေနတဲ့ ဓါးျပေတြနဲ႔ ထင္ထင္ရွားရွားကြဲျပားတဲ့ အခ်က္ ကို ႏႈိင္းယွဥ္ ၾကည့္ရေအာင္။ ဓါးျပေတြမွာလဲ ေျပာက္ၾကားတပ္တို႔ရဲ႕ လကၡဏာေတြ ရွိ တယ္။ တေသြးတသားထဲရွိတာ၊ ေခါင္းေဆာင္ကို ေလးစားတာ၊ သတၱိရွိတာ၊ နယ္ေျမ ကြၽမ္းက်င္ တာ၊ က်င့္သံုးတဲ့ တိုက္ပြဲနည္းနာေတြကို အျပၫ့္အ၀ သေဘာေပါက္တာေတြ ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔မွာ မရွိတာက လူထုရဲ႕ ေထာက္ခံမႈ မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ဘဲ ဒီဓါးျပ ဂိုဏ္း ေတြဟာ အစိုးရတပ္ေတြရဲ႕ ဖမ္းဆီးတာ။ ေခ်မႈန္းတာ ခံၾကရတာဘဲ။
ေျပာက္ၾကားတပ္ေတြရဲ႕ လႈပ္ရွားပံု၊လႈပ္ရွားနည္း။ ပံုသ႑ာန္။ လူထုၾကားထဲမွာ သူတို႔ အေျခခံ စခန္းရွိေနရတာကို သေဘာေပါက္ထားဖို႔ဆိုဒါေတြကို သိဖို႔ ဒီေမးခြန္းကို ေျဖရင္ သိလာမယ္။ ေျပာက္ၾကားတပ္ေတြက ဘာအတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္ေနၾကတာလဲ ?။ ေျပာက္ၾကားတပ္သားတေယာက္ဟာ လူ႕ေဘာင္ေျပာင္းလဲေရး သမားဘဲ။ ဖိႏွိပ္သူ ေတြကို ေဒါသတႀကီး ဆန္႔က်င္ေနတဲ့ ျပည္သူလူထုထဲက လက္နက္ကိုင္တိုက္ပြဲ၀င္သူေတြ ဘဲ။ သူရဲ႕ ညီအကို ေမာင္ႏွမ သားခ်င္းေတြကို ဆင္းရဲ နိမ့္က်ေစတဲ့ စံနစ္ဆိုးတခုလံုးကို ေျပာင္း လဲဖို႔ တိုက္ပြဲ၀င္ေနတဲ့ လူထုထဲက လူဘဲျဖစ္တယ္။ အခ်ိန္အခါတခုမွာ အေျခအ ေနတခု ေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစံနစ္ကို ရပ္ခံဆန္႔က်င္ တယ္။ စံနစ္တခုလံုးရဲ႕ ဥခံုကို ရိုက္ခ်ိဳး ေဖါက္ ထြက္ ဖို႔ ရွိသမွ် အစြမ္းအစနဲ႕ ကိုယ္က်ိဳးမဖက္ တိုက္ပြဲ၀င္ေနသူ ျဖစ္တယ္။
ေျပာက္ၾကားစစ္ေရးကို နက္နက္နဲနဲ ေလ့လာရင္ ေျပာက္ၾကား တပ္သားတဦးဟာ သူလႈပ္ရွားရာ နယ္ေျမကို ကြၽမ္းကြၽမ္းက်င္က်င္သိရမယ္။ ၀င္ေပါက္ထြက္ေပါက္ေတြကို သိရမယ္။ အလွ်င္အျမန္ ပံုးကြယ္တတ္ရမယ္၊ လူထုေထာက္ခံမႈကို တိုးပြါးေစရမယ္၊ ခိုေအာင္းဖို႔ေနရာေတြလဲ ရွိေနရမယ္။ ဒီအခ်က္ေတြက သူ႕ကို ခက္္ခဲၾကမ္းတမ္းၿပီး လူေန နည္း ပါးတဲ့ ေနရာေတြမွာ သူကိုလႈပ္ရွားတိုက္ပြဲ၀င္ ႏိုင္ေစပါလိမ့္မယ္္။ ဒီလိုေနရာေတြမွာ လူထုေတြေတာင္းဆိုတဲ့ အရာေတြကို အဓိကထား ဥိးတည္လုပ္ရမယ္။ အထူးသျဖင့္မ ျဖစ္မေန ပါ၀င္ရမွာက ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈ ေပၚလစီဘဲ။ တျခားနည္းနဲ႔ ေျပာရရင္ ေျပာက္ ၾကားတပ္သားဟာ ေျမယာ ေတာ္လွန္ေရး သမားဘဲ။ သူက လယ္သမားထုတရပ္လံုးက ကုန္ထုတ္လုပ္ေရးအတြက္ လိုလားေတာင့္တေနတဲ့ ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈ၊ စိုက္ပ်ိဳးနည္းနာ။ ကြၽဲႏြား၊ စတာေတြကို ရေအာင္ ေဖၚေဆာင္ေပးဖို႔ ဘဲ။ ဒီလိုလားခ်က္ေတြကို လယ္သမား ေတြ ေတာင့္တေနတာ ႏွစ္ေပါင္းၾကာခဲ့ ၿပီ။ ဒီေျမေပၚမွာဘဲ အသက္ရွင္လာခဲ့ရ။ ေခါင္းခ်ခဲ့ ရတာပါဘဲ။
အခုအခါမွာေတာ့ ေျပာက္ၾကားစစ္ ႏွစ္မ်ိဳးႏွစ္စားရွိေနတာကို ေတြ႕ရတယ္။ တခုက အၿမဲတမ္းစစ္တပ္ေတြကို ေထာက္ကူတဲ့ ေျပာက္ၾကား ဆိုဗီယက္ယူနီယံကယူကရိန္း ေျပာက္ၾကားေပါ့။ စိတ္၀င္တစားေလ့လာစရာမေကာင္းပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႕ စိတ္၀င္စား တာက လက္ရွိ အုပ္စိုးေနသူေတြကို ဆန္႔က်င္ရင္း ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ လက္နက္ကိုင္အုပ္စု ေတြကိုဘဲ ျဖစ္တယ္။ ကိုလိုနီႏိုင္ငံ ျဖစ္ျဖစ္ မျဖစ္ျဖစ္။ အေျခခံစခန္းရွိမယ္။ ေက်း လက္ ေဒသမွာ ျဖစ္ရမယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္မယ္ဆိုရင္ ဘာသေဘာတရားနဲ႔ဘဲလုပ္လုပ္ လႈပ္ရွားမႈဟာ အားတက္စရာရွိတယ္။ လယ္ယာေျမပိုင္ဆိုင္ရမယ္ ဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္က အေျခခံ စီးပြါး ေရးကို ေပးပါလိမ့္မယ္။
တရုတ္ျပည္က ေမာ္စီတုန္းဟာ ေတာင္ပိုင္းမွာ အလုပ္သမားေတြနဲ႔ အံုႂကြဖို႔စခဲ့ တယ္။ ရႈံးၿပီး အားလံုးနီးနီး အေခ်မႈန္းခံလိုက္ရတယ္။ ခရီးရွည္ခ်ီတက္ၿပိး ယင္အန္း ေရာက္ ၿပီးမွ တည္ၿငိမ္ၿပီး ေရွ႕ကိုလွမ္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ ေက်းလက္မွာ အေျခခံခဲ့တယ္။ လိုလားခ်က္ ေတြရဲ႕ အေျခခံက်တဲ့ ေျမယာ ျပဳျပင္ေရးေတြ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ အင္ဒိုခ်ိဳင္းနား က ဟိုခ်ီမင္း လဲ ျပင္သစ္ကိုလိုနီတံပိုးေအာက္မွာ ဖိႏွိပ္မႈကိုခံေနရတဲ့ စပါးစိုက္ပ်ိဳးတဲ့ လယ္သမား ေတြ ကို အေျခခံခဲ့ရတာဘဲ။ သူ႕တပ္က ႀကီးထြားလာၿပီး ေနာက္ဆံုး ကိုလိုနီလုပ္သူေတြ ကို ေအာင္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒီျဖစ္ရပ္ႏွစ္ခုလံုးမွာ နယ္ခ်ဲ႕ဂ်ပန္ကို မ်ိဳးခ်စ္စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲခဲ့တာရွိေပမဲ့ စီးပါြးေရးအေျခခံ ျဖစ္တဲ့ ေျမယာေတာ္လွန္ေရးက မေပ်ာက္ကြယ္ခဲ့ဘူး။ အယ္ဂ်ီးရီးယား မွာေတာ့ ႀကီးျမတ္တဲ့ အာရပ္အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒက ေျမယာကို သူတို႕ဘဲ ပိုင္ခ်င္ၾကတယ္။ တဖက္မွာက အေျခခ်ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျပင္သစ္တသန္းေလာက္က ေျမအားလံုးကို ပိုင္ထား တယ္။ တခ်ိဳ႕ တိုင္းျပည္ေတြျဖစ္တဲ့ ေပၚတိုရီကိုလိုႏိုင္ငံမွာ ကြၽန္းအေနအထားကိုက ေျပာက္ ၾကားစစ္အတြက္ အခြင့္မသာဘူး။ အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓါတ္ကိုလဲ ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် ခ်ိဳးႏွိမ္ ခံေနရတယ္။ ပစၥည္းမဲ့လိုျဖစ္ေနတဲ့ လယ္သမားေတြအေနနဲ႔ က်ဴးေက်ာ္သူ ရန္းကီးေတြ သိမ္းထားတဲ့ ေျမယာကို ျပန္လိုခ်င္တဲ့ စိတ္ဓါတ္ေတြ ေပၚေစဖို႔ အေျခခံ အေၾကာင္းေတြေတာ့ ရွိေနတယ္။ ဒီလို ဗဟိုခ်က္ ျဖစ္တဲ့ စိတ္ကူးေတြကို က်ဴးဘားအ ေရွ႕ပိုင္းက စိုက္ပ်ိဳးၿခံေတြက လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးသူေတြ၊ ေက်းကြၽန္ေတြက ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ေဖၚ ေဆာင္ၾကတယ္။ က်ဴးဘားရဲ႕ စပိန္ဆန္႔က်င္ေရး ၁၉၆၈ က ၁၈၉၈အထိ လူတန္း စား အမ်ိဳးမ်ိဳးက လယ္ယာေျမပိုင္ဆိုင္ေရးအတြက္ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကတယ္။
ေျပာက္ၾကားစစ္ကို သီးျခား အေျခအေနေတြအရ ထူးျခားတဲ့ လကၡဏာေတြ ေဆာင္သလို ေျပာက္ၾကားတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ ျဖစ္ေပၚတိုးပြါးမႈအရ ေနရာယူ စစ္အဆင့္ကိူေျပာင္း သြားႏိုင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေနရာယူစစ္အျဖစ္ ေပၚထြန္းလာေရးအတြက္ အမေတလို႔သိ ထားၿပီး စီစဥ္ထားရမယ္။ ေျပာက္ၾကားတပ္ဖြဲ႕က ႀကီးထြါးလာၿပိး ကန္႔သတ္နယ္ေျမ အ တြင္းမွာ ရန္သူကို တိုက္ပြဲတိုင္းမွာ ေခ်မႈန္းႏိုင္မယ္၊ၿခံဳခိုတိုက္မယ္ ဆိုရင္ တဆင့္တက္ ေျပာင္းလဲ ႏိုင္မယ္။ လိုက္နာရမၫ့္ အေျခခံစည္းကမ္းက ဘယ္္စစ္ပြဲဲဲ၊ဘယ္တိုက္ပြဲ၊ ဘယ္ၿခံဳခိုတိုက္ပြဲကိုမွ မႏိုင္ဘူးထင္ရင္ မတိုက္ပါနဲ႔။ ေျပာက္ၾကားစစ္ကို ကဲရဲ႕တဲ့ အေနနဲ႔ “ ေျပာက္ၾကားတိုက္ခိုက္ေရးဟာ လွ်ိဳ၀ွက္တိုက္ခိုက္တာဘဲ” လို႔ဆိုၾကတယ္။ ဒါက လွ်ိဳ၀ွက္မႈ ၊ လွၫ့္စာမႈ၊ ရုတ္တရက္ တိုက္ခိုက္မႈေတြက ေျပာက္ၾကားတိုက္ပြဲမွာ လိုအပ္တဲ့ အခ်က္ ေတြဘဲ။ အထူးလွ်ိဳ၀ွက္ ဂုိဏ္း လို႔ ဆိုခ်င္လဲရတယ္။ သမရိုးက် စစ္သင္တန္း ေတြမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို သင္ယူလာခဲ့သလို ကဗ်ာဆန္ၿပီး ပံုေသစည္းကမ္းစံနစ္ေတြထား တာ မဟုတ္ဘဲ အေျခအေန အခ်ိန္အခါအရ လိုအပ္သလို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ရုတ္တရက္ လုပ္ရတာလဲ ျဖစ္တယ္။
စစ္ပြဲဆိုတာက တဖက္က တဖက္ကိုေခ်မႈန္းတာဘဲျဖစ္တယ္။လက္နက္အင္အားလူ အင္အားအျပင္ ပရိယာယ္ေတြ၊ ဗ်ဴဟာေတြကို ေအာင္ပြဲရႏိုင္ေရးအတြက္ သံုးမွာပါဘဲ။ စစ္ေရး ဗ်ဴဟာေတြ၊နည္းပရိယာယ္ေတြဟာ ေျပာက္ၾကား စစ္ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ကို တနည္း အားျဖင့္ ေဖၚျပေနပါတယ္။ ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္တဲ့ နည္းနာေတြဘဲ။ ဒီအထဲက နည္းနာတခုက ရန္သူရဲ႕ အားနည္းခ်က္ေတြကို အသံုးခ် အျမတ္ထုတ္ဖို႔ လဲပါတယ္။ အနီးကပ္ ေလ့လာၾကၫ့္ရင္ စစ္ေျမျပင္မွာ ေနရာယူစစ္ဆင္ေနတဲ့ စစ္တပ္ၾကီးထဲက တပ္စိတ္တခုရဲ႔ လႈပ္ရွားမႈဟာ စစ္တပ္တခုလံုးရဲ႕ လကၡဏာနဲ႔ တူတူပါဘဲ။ ေျပာက္ၾကား တပ္ မွာလဲ တဦးခ်င္းစီက တာ၀န္ယူ တိုက္ခိုက္ေနရတာပါ။ လွ်ိဳ၀ွက္မႈေတြ၊ လွၫ့္စားမႈ၊ လွ်ပ္တျပက္ ဆန္မႈေတြကို အသံုးျပဳမွာဘဲ။ ဒီလိုမွ မသံုးရင္ တဘက္ကကင္းေစာင့္ေနေတာ့ ဘယ္လိုမွ် လွ်ပ္တျပက္ လုပ္လို႔ မရႏိုင္ဘူး။ ေျပာက္ၾကားတပ္ဖြဲ႕တခုဟာလဲ တပ္မတခု လိုပါ။ ရန္သူက က်ယ္ေျပာတဲ့ နယ္ေျမကို မေစာင့္ၾကပ္ႏိုင္ဘူး။ ဒီေတာ့ လွ်ပ္တျပက္ အလစ္အငိုက္ တိုက္လို႔ အၿမဲတမ္းလြယ္တယ္။ ေျပာက္ၾကားတပ္သားေတြက ဒီလိုလုပ္ဖို႔လဲ တာ၀န္ရွိတယ္။
“ ပစ္ ၿပီးေျပး ” စံနစ္လို႔တခ်ိဳ႕လူေတြက မထီေလးစားေျပာၾကတယ္။ မွန္လဲ မွန္ပါတယ္။ ပစ္ခတ္လိုက္၊ ေျပး၊ ၿခံဳထဲမွာ ပုန္းေန၊ ျပန္ပစ္ ျပန္ေျပး၊ ဒီလို အခါခါလုပ္ရင္ ရန္သူက နားခ်ိန္ ခဏေတာင္ မရေတာ့ဘူး။ ဒီအတိုင္းလုပ္ေနေတာ့ အက်င့္ပ်က္လာ တတ္တယ္၊ ဆုတ္ေျပးခ်င္တဲ့ အက်င့္၊ ရင္ဆိုင္တိုက္တာကို ေရွာင္တဲ့ အက်င့္၊ ဒါကေတာ့ ေျပာက္ၾကားစစ္ ဗ်ဴဟာမွာ ေယဘုယ် လုပ္ေနရတဲ့ အၿမဲ အလုပ္ေပါ့၊ ဒါေပမဲ့ စစ္ပြဲတို႔ရဲ႕ အႏၱိမရည္မွန္ခ်က္ျဖစ္တဲ့ ေအာင္ပြဲရဖို႔ဆိုရင္ ရန္သူကို ေခ်မႈန္းရမွာပါဘဲ။
ေျပာက္ၾကားစစ္ဆိုတာက စစ္ပြဲတခုရဲ႕ အဆင့္တခုဘဲ။ စစ္ပြဲလံုး၀ ေအာင္ျမင္ ေအာင္ အတြက္ေတာ့ ေျပာက္ၾကားစစ္က မတတ္ႏိုင္ပါဘူး၊ ေျပာက္ၾကားစစ္က တိုက္ပြဲရဲ႕ အစဦးလႈပ္ရွားမႈပါ။ တျဖည္းူျဖည္း ၾကီးထြါးလာၿပီး ေျပာက္ၾကားတပ္ျဖစ္လာမယ္။ဒီေျပာက္ ၾကား တပ္ကေန အေျခခံၿပီး အျမဲ တမ္းတပ္ဖြဲ႔ ပံုစံလကၡဏာေတြ ေပၚလာမယ္။
အခုေတာ့ ေခတ္သစ္ စစ္တပ္ရဲ႕ တပ္မတခုရဲ႕ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ သူ႕ရဲေဘာ္ေတြေရွ႕မွာ ေသျပဖို႔မလိုသလို ေျပာက္ၾကားတပ္သား တေယာက္ကလဲ သူကိုယ္တိုင္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္တ ေယာက္ လိုပါဘဲ တိုက္ပြဲတိုင္းမွာ ေသဖို႕မလိုပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေျပာက္ၾကားတပ္သား တိုင္း ဟာ ေျပာက္ၾကားစစ္ေရးအတြက္ အေသခံဖို႕အသင့္ရွိရမယ္၊ အသက္ေပးဖို႔ အသင့္ရွိ တယ္ဆိုတာ ေျပာက္ၾကားတေယာက္ရဲ႕ ထူးျခားတဲ့ အရည္အခ်င္းဘဲ။ စိတ္ကူးသက္သက္ မဟုတ္ဘူး။ တကယ္လက္ေတြ႕လုပ္ရမွာ ။ ဒါဟာ ေျပာက္ၾကားလႈပ္ရွားမႈရဲ႕ အေျခခံအႏွစ္ သာရဘဲ။ လက္တဆုပ္စာလူတစုရဲ႕ အံ့ဘြယ္ရာအစြမ္းဘဲ။ ေထာက္ခံအားေပးၾကတဲ့ ဧရာမ လူထုႀကီးကိုကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္တဲ့ လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕ျဖစ္တယ္။ လက္ငင္းရည္မွန္း ခ်က္ထက္ေက်ာ္ၿပိး အရွည္ကိုျမင္ရမယ္။ လူ႕အဖြဲအစည္းသစ္ေပၚလာေရး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္ ျပင္းျပတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ရွိရမယ္။ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းေဟာင္းကို ရိုက္ ခ်ိဳး ပစ္ၿပီး အျမန္ဆံုးနဲ႔ အလံုးစံု လူမႈ တရားမွ်တေရးအတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္ရမယ္။
ဒီလိုအျမင္နဲ႕ဆိုေတာ့ ကဲရဲ႕တဲ့စကားေတြအားလံုးက မြန္ျမတ္တဲ့ အမွန္တရားကို ေဆာင္ ေနပါတယ္။ ေျပာက္ၾကားတပ္ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ရဲ႕မြန္ျမတ္ တာ။ ရည္ မွန္းခ်က္ကို ေရာက္ဖို႕ စကားလံုးေတြကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ လွၫ့္ပတ္ေနတာ မဟုတ္ဘူး ဆိုတာကိိုလဲ မွတ္ထားၾကပါ။ တိုက္ပြဲ၀င္ စိတ္ဓါတ္ က ႏုလံုးသားမွာ ဘယ္ေတာ့မွမေပ်ာက္ ပ်က္၊ အဆံုးသတ္ေအာင္ပြဲအတြက္ ႀကီးမားတဲ့ အခက္အခဲေတြကို ရင္ဆိုင္ဖို႕ ဘယ္ေတာ့မွ မတြန္႕ဆုတ္၊ ဒါေတြဟာလဲ ေျပာက္ၾကားတပ္သားတဦးရဲ႕ ျမင့္ျမတ္မႈေတြပါ ဘဲ။
ခ်ီေဂြဗားရား ။
